notalot
Baza wiedzy · Procedury i formalności

Wizyta u notariusza: jak się przygotować, jak przebiega i ile kosztuje w 2026 roku

Redakcja Notalot.pl Fundacja Otwarte Państwo 22 min czytania Aktualizacja:

Jak wygląda wizyta u notariusza? Co zabrać, kto musi przyjść, ile trwa i ile kosztuje w 2026 r. Lista kontrolna, przebieg krok po kroku i podstawa prawna.

W tym artykule
  1. Kiedy potrzebujesz wizyty u notariusza
  2. Jak przygotować się do wizyty u notariusza: 6 kroków
  3. Co zabrać do notariusza
  4. Kto musi być obecny u notariusza
  5. Jak wygląda wizyta u notariusza krok po kroku
  6. Ile trwa wizyta u notariusza
  7. Ile kosztuje wizyta u notariusza w 2026 roku
  8. Wizyta u notariusza w szczególnych sytuacjach
  9. Po wizycie u notariusza: co dalej
  10. Typowe powody, przez które wizyta się nie odbywa
  11. Najczęściej zadawane pytania o wizytę u notariusza
  12. Podstawa prawna

Wizyta u notariusza to spotkanie w kancelarii, na którym notariusz ustala Twoją tożsamość, odczytuje na głos przygotowany wcześniej dokument, wyjaśnia jego skutki i podpisuje go razem ze stronami. Samo spotkanie trwa zwykle od kwadransa do godziny. To, czy pójdzie sprawnie, zależy jednak od tego, co zrobisz wcześniej: jakie dokumenty wyślesz, czy przeczytasz projekt aktu i czy na miejscu pojawią się wszystkie potrzebne osoby.

Większość z nas bywa w kancelarii notarialnej kilka razy w życiu: przy kupnie mieszkania, darowiźnie w rodzinie, testamencie albo intercyzie. Jeśli to Twoja pierwsza wizyta u notariusza, ten poradnik przeprowadzi Cię przez całą drogę: od wyboru kancelarii, przez listę dokumentów i przebieg podpisania aktu, po koszty w 2026 r. i formalności po wyjściu z kancelarii. Informacje prawne opieramy na przepisach, które podajemy przy tekście i w sekcji „Podstawa prawna”. Stan prawny na 22 września 2026 r.

Wizyta u notariusza w skrócie

  • Umów termin z wyprzedzeniem i wyślij dokumenty mailem. Kancelaria przygotuje projekt aktu, który warto przeczytać przed spotkaniem.
  • Zabierz ważny dowód osobisty lub paszport. Przy kupnie, sprzedaży lub obciążeniu nieruchomości Twój PESEL nie może być zastrzeżony, bo notariusz musi wtedy odmówić czynności (art. 85a Prawa o notariacie).
  • Notariusz odczytuje cały akt przed podpisaniem. Możesz mu przerwać, zadać pytanie i poprosić o poprawkę.
  • Płacisz taksę notarialną (rozporządzenie określa stawki maksymalne, notariusz może policzyć mniej), 23% VAT i wypisy. Do tego dochodzą podatki i opłaty sądowe, które notariusz pobiera i przekazuje dalej.
  • Aktu notarialnego nie podpiszesz online. Jeśli nie możesz przyjść, zastąpi Cię pełnomocnik, a notariusz może też przyjechać do domu lub szpitala.

Szukasz kancelarii w Warszawie? Na Notalot.pl znajdziesz notariusza w swojej dzielnicy, sprawdzisz opinie i zapytasz kilka kancelarii o termin i koszt.

Kiedy potrzebujesz wizyty u notariusza

Notariusz jest niezbędny wszędzie tam, gdzie przepis wymaga formy aktu notarialnego. Umowa zawarta w innej formie jest wtedy nieważna (art. 73 § 2 Kodeksu cywilnego) i nie uratuje jej ani podpis obu stron, ani przelew pieniędzy. Najczęstsze sytuacje to:

  • sprzedaż, darowizna i zamiana mieszkania, domu lub działki (art. 158 k.c.), a także zbycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu,
  • umowa deweloperska,
  • intercyza, czyli umowa majątkowa małżeńska (art. 47 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego),
  • dział spadku i podział majątku, jeśli obejmują nieruchomość,
  • ustanowienie hipoteki, np. przy zakupie mieszkania na kredyt,
  • umowa spółki z o.o., jeśli nie zakładasz jej przez system S24,
  • pełnomocnictwo do każdej z tych czynności, bo musi mieć tę samą formę co sama czynność (art. 99 § 1 k.c.).

Pełną listę z podstawami prawnymi znajdziesz w artykule o tym, czym jest akt notarialny i kiedy jest wymagany.

Kiedy warto, choć nie musisz. Umowa przedwstępna kupna mieszkania zawarta w formie aktu pozwala żądać w sądzie zawarcia umowy przyrzeczonej, jeśli druga strona się wycofa (art. 390 § 2 k.c.). Testament notarialny trudniej podważyć i nie zaginie, bo oryginał zostaje w kancelarii. Najem okazjonalny wymaga oświadczenia najemcy o poddaniu się egzekucji w formie aktu notarialnego.

Krótkie wizyty. Wiele spraw wymaga tylko poświadczenia podpisu albo poświadczenia kopii dokumentu. To kilka minut w kancelarii, a w wielu kancelariach nie trzeba się na nie umawiać.

Bez notariusza zawrzesz zwykłą umowę najmu, sprzedasz samochód czy pożyczysz pieniądze znajomemu. Wystarczy umowa na piśmie.

Jak przygotować się do wizyty u notariusza: 6 kroków

  1. Wybierz kancelarię. Nie obowiązuje rejonizacja: mieszkanie w Krakowie możesz sprzedać u notariusza w Warszawie. Kancelarie różnią się terminami, godzinami pracy i ceną, bo rozporządzenie określa tylko stawki maksymalne. Warto zapytać o wycenę w dwóch lub trzech miejscach. Czy ktoś jest notariuszem, sprawdzisz w oficjalnej wyszukiwarce notariuszy Krajowej Rady Notarialnej. Przy umowie deweloperskiej kancelarię zwykle wskazuje deweloper, a przy kredycie termin trzeba zgrać z bankiem.
  2. Umów termin i opisz sprawę. Powiedz, jaka to czynność (np. sprzedaż mieszkania, darowizna dla córki, testament), ile osób podpisze akt, czy jest kredyt, czy ktoś działa przez pełnomocnika i czy któraś ze stron nie mówi po polsku. Na tej podstawie kancelaria poda listę dokumentów, wstępną wycenę i realny termin. Przy typowych sprawach to zwykle od kilku dni do dwóch tygodni.
  3. Wyślij dokumenty i dane. Kancelaria poprosi o skany dokumentów i dane stron: imiona i nazwisko, imiona rodziców, PESEL, adres, serię i numer dowodu, stan cywilny i ustrój majątkowy małżeński. Wysyłaj je kanałem wskazanym przez kancelarię, a nie na prywatny komunikator pracownika. Im szybciej dotrą, tym szybciej powstanie projekt aktu.
  4. Przeczytaj projekt aktu. Poproś o niego mailem kilka dni przed wizytą. Sprawdź dane osobowe, numer księgi wieczystej, adres i powierzchnię lokalu, cenę, sposób i termin zapłaty, termin wydania nieruchomości oraz to, kto ponosi koszty. Uwaga wysłana mailem to kilka minut pracy kancelarii. Ta sama uwaga zgłoszona przy stole wydłuża spotkanie.
  5. Ustal koszty i sposób zapłaty. Poproś o wycenę na piśmie z podziałem na taksę, VAT, wypisy, podatki i opłaty sądowe. Zapytaj, czy płacisz przelewem przed wizytą, czy kartą na miejscu. Z drugą stroną uzgodnij, jak i kiedy zostanie zapłacona cena: przelewem w dniu aktu, z kredytu czy przez depozyt notarialny.
  6. Sprawdź wszystko dzień wcześniej. Czy dowód osobisty jest ważny? Czy PESEL nie jest zastrzeżony? Czy przyjdą wszyscy, którzy mają podpisać akt, łącznie z małżonkiem, jeśli potrzebna jest jego zgoda? Czy tłumacz potwierdził obecność? Czy masz oryginały pełnomocnictw i zaświadczeń?

Zastrzeżony PESEL potrafi zablokować akt w ostatniej chwili. Od 1 czerwca 2024 r. notariusz musi odmówić czynności, której przedmiotem jest nabycie, zbycie lub obciążenie nieruchomości, jeśli numer PESEL którejś ze stron jest zastrzeżony (art. 85a § 1 Prawa o notariacie). Ta sama zasada dotyczy pełnomocnictwa do takiej czynności. Zastrzeżenie cofniesz w aplikacji mObywatel lub na gov.pl, także czasowo, a po podpisaniu aktu możesz je przywrócić.

Co zabrać do notariusza

Na każdą wizytę u notariusza zabierz:

  • ważny dowód osobisty lub paszport, a jeśli jesteś cudzoziemcem, paszport albo kartę pobytu. Tożsamość można potwierdzić także dokumentem mObywatel, ale notariusz musi go zweryfikować elektronicznie. Zapytaj więc kancelarię, czy go przyjmie, i na wszelki wypadek weź dokument fizyczny,
  • oryginały dokumentów, których skany wysłałeś, np. pełnomocnictwa, zaświadczenia czy wypis aktu, na podstawie którego nabyłeś nieruchomość,
  • potwierdzenie przelewu albo kartę, jeśli płacisz na miejscu,
  • okulary do czytania i listę pytań. Łatwiej zapytać o wszystko, gdy masz pytania zapisane.

Reszta zależy od sprawy. Najczęstsze zestawy:

Czynność Co przygotować
Sprzedaż mieszkania Numer księgi wieczystej, dokument nabycia (wypis aktu, postanowienie sądu o nabyciu spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia), zwykle zaświadczenie ze wspólnoty lub spółdzielni o braku zaległości. Przy mieszkaniu ze spadku lub darowizny także zaświadczenie z urzędu skarbowego o rozliczeniu podatku od spadków i darowizn
Kupno mieszkania na kredyt Umowa kredytowa, dane rachunku, na który bank przeleje pieniądze, dokumenty wymagane przez bank do wpisu hipoteki
Sprzedaż działki To samo co przy mieszkaniu oraz wypis i wyrys z planu miejscowego albo zaświadczenie o przeznaczeniu działki. Szczegóły w artykule o akcie notarialnym działki
Darowizna Dane obdarowanego, numer księgi wieczystej, dokument nabycia, informacja o pokrewieństwie (od niej zależy podatek)
Testament Dane spadkobierców i zapisobierców, a przy zapisie windykacyjnym dokładne oznaczenie przedmiotu, np. numer księgi wieczystej
Pełnomocnictwo Dane pełnomocnika (imiona, nazwisko, imiona rodziców, PESEL, adres), dokładny zakres umocowania, przy nieruchomości jej adres i numer księgi wieczystej
Intercyza Dowody obojga małżonków lub narzeczonych i data ślubu
Poświadczenie dziedziczenia Odpis aktu zgonu, odpisy aktów stanu cywilnego spadkobierców, testament, jeśli był

Pełną listę dla kolejnych czynności znajdziesz w artykule dokumenty do notariusza. Dokumenty wydane za granicą, np. pełnomocnictwo albo akt urodzenia, zwykle wymagają apostille i tłumaczenia przysięgłego. Zapytaj o to kancelarię, zanim zamówisz dokumenty.

Kto musi być obecny u notariusza

  • Wszystkie strony umowy albo ich pełnomocnicy. Pełnomocnictwo do czynności, która wymaga aktu notarialnego, też musi mieć formę aktu (art. 99 § 1 k.c.). Zwykłe pełnomocnictwo z notarialnie poświadczonym podpisem przy sprzedaży mieszkania nie wystarczy. Jak je przygotować, wyjaśniamy w artykule o pełnomocnictwie notarialnym.
  • Małżonek, jeśli potrzebna jest jego zgoda. We wspólności majątkowej zgoda drugiego małżonka jest wymagana m.in. do sprzedaży, obciążenia i odpłatnego nabycia nieruchomości (art. 37 § 1 k.r.o.). Najprościej, gdy małżonek przyjdzie z Tobą. Może też wyrazić zgodę w osobnym akcie notarialnym (art. 63 § 2 k.c.). Jeśli macie rozdzielność majątkową, zabierz wypis intercyzy.
  • Testator osobiście. Testamentu nie sporządzisz przez pełnomocnika (art. 944 § 2 k.c.).
  • Spadkobiercy przy poświadczeniu dziedziczenia. Nie muszą już przychodzić razem. Jeden ze spadkobierców może zlecić projekt protokołu dziedziczenia, a pozostali potwierdzają go później, także u innego notariusza. Szczegóły w artykule o protokole dziedziczenia.
  • Osoby reprezentujące firmę zgodnie z zasadami reprezentacji w KRS albo pełnomocnik spółki.
  • Tłumacz przysięgły, jeśli któraś ze stron nie zna dostatecznie polskiego.

Świadkowie przy zwykłym akcie notarialnym nie są potrzebni.

Jak wygląda wizyta u notariusza krok po kroku

  1. Ustalenie tożsamości. Notariusz albo pracownik kancelarii sprawdza dokumenty tożsamości (art. 85 Prawa o notariacie), a przy nieruchomościach także rejestr zastrzeżeń PESEL. Notariusz ocenia też, czy każda ze stron rozumie, co robi. Jeśli ma uzasadnioną wątpliwość, czy ktoś jest zdolny do czynności prawnych, musi odmówić (art. 86).
  2. Odczytanie aktu. Notariusz odczytuje cały akt przed podpisaniem (art. 94 § 1). Pełnomocnictwo to kilka minut czytania. Umowa sprzedaży mieszkania ma zwykle od 8 do 15 stron, więc jej odczytanie trwa kilkanaście, a czasem nawet 30 minut. Możesz przerwać w każdej chwili i zapytać o znaczenie zapisu.
  3. Wyjaśnienia i poprawki. Notariusz ma obowiązek udzielić stronom niezbędnych wyjaśnień dotyczących czynności (art. 80 § 3). Drobne poprawki, np. literówkę w nazwisku albo zmianę terminu wydania lokalu, wprowadza się od razu, przed podpisaniem.
  4. Podpisy. Strony podpisują akt własnoręcznie, a na końcu podpisuje go notariusz. Osoba, która nie może pisać, składa na akcie tuszowy odcisk palca (art. 87 § 1 pkt 4). Z chwilą podpisania umowa jest zawarta, a przy sprzedaży mieszkania własność przechodzi na kupującego (art. 155 § 1 k.c.).
  5. Płatność. Jeśli nie zapłaciłeś wcześniej, regulujesz taksę, podatki i opłaty. Notariusz wystawia fakturę, a podatek od czynności cywilnoprawnych i opłatę sądową przekazuje odpowiednio do urzędu skarbowego i sądu. Nie musisz składać osobnej deklaracji PCC.
  6. Wypisy i wniosek do księgi wieczystej. Wypisy, czyli kopie aktu z mocą oryginału (art. 109), dostajesz zwykle od razu. Przy sprzedaży, darowiźnie czy hipotece notariusz sam składa elektronicznie wniosek o wpis do księgi wieczystej, najpóźniej w dniu podpisania aktu (art. 92 § 4). Nie musisz więc iść do sądu.

Notariusz jest bezstronny. Czuwa nad prawami i słusznymi interesami wszystkich stron (art. 80 § 2), ale nie jest pełnomocnikiem żadnej z nich, także wtedy, gdy wskazał go deweloper albo bank. Sprawdzi księgę wieczystą i dokumenty, ale nie oceni stanu technicznego mieszkania ani tego, czy cena jest rynkowa. Jeśli potrzebujesz kogoś, kto zadba wyłącznie o Twój interes, skonsultuj projekt umowy z adwokatem lub radcą prawnym.

Jak zapłacić cenę. Najczęściej przelewem w dniu aktu albo z kredytu, który bank wypłaca sprzedającemu. Jeśli sprzedający ma dostać pieniądze dopiero po spełnieniu warunku, np. po wydaniu mieszkania, notariusz może przyjąć je do depozytu notarialnego (art. 108 Prawa o notariacie).

Ile trwa wizyta u notariusza

Wizyta u notariusza trwa od kilku minut przy poświadczeniu podpisu do około dwóch godzin przy umowie deweloperskiej albo sprzedaży z kredytem i wieloma stronami. Typowa sprzedaż mieszkania to 30–60 minut w kancelarii. Poniżej orientacyjne czasy dla sprawy, w której dokumenty dotarły do kancelarii wcześniej:

Czynność Wizyta w kancelarii Typowe oczekiwanie na termin
Poświadczenie podpisu lub kopii dokumentu 5–15 minut Często od ręki
Pełnomocnictwo notarialne 15–30 minut 1–3 dni
Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku 15–30 minut Kilka dni
Testament notarialny 20–45 minut Kilka dni
Intercyza 30–45 minut Kilka dni
Poświadczenie dziedziczenia 30–60 minut Od kilku dni do dwóch tygodni
Darowizna lub sprzedaż mieszkania 30–60 minut Od kilku dni do dwóch tygodni
Sprzedaż z kredytem, umowa deweloperska 60–120 minut Zależnie od banku lub dewelopera

Wizytę wydłużają: dokumenty dostarczone dopiero na miejscu, poprawki zgłaszane przy stole, tłumaczenie aktu na język obcy, większa liczba stron i czekanie na potwierdzenie przelewu z banku. Na termin dłużej czeka się zwykle pod koniec miesiąca i pod koniec roku.

Ile kosztuje wizyta u notariusza w 2026 roku

Koszt wizyty u notariusza zależy od czynności: od kilkunastu złotych za poświadczenie kopii dokumentu do kilkunastu tysięcy przy zakupie mieszkania, gdy do wynagrodzenia notariusza dochodzi podatek. Rachunek składa się z dwóch części:

  • wynagrodzenie notariusza: taksa notarialna, 23% VAT i wypisy (najwyżej 6 zł netto za stronę),
  • podatki i opłaty sądowe, które notariusz pobiera i przekazuje dalej. Przy zakupie mieszkania z rynku wtórnego to przede wszystkim podatek od czynności cywilnoprawnych (2% ceny) i 200 zł opłaty sądowej za wpis własności do księgi wieczystej.

Wysokość taksy ustalasz z notariuszem, a rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości wyznacza tylko jej górną granicę (art. 5 Prawa o notariacie). Dlatego ta sama czynność w dwóch kancelariach może kosztować różnie.

Maksymalne stawki za najczęstsze czynności

Czynność Maksymalna taksa netto Przepis rozporządzenia
Poświadczenie podpisu, np. na pełnomocnictwie 20 zł § 13
Poświadczenie zgodności kopii z dokumentem 6 zł za stronę § 13
Pełnomocnictwo do jednej czynności / do więcej niż jednej 30 zł / 100 zł § 8
Testament / testament z zapisem windykacyjnym 50 zł / 200 zł § 8
Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku 50 zł § 8
Intercyza 400 zł § 8
Poświadczenie dziedziczenia: protokół i akt 100 zł + 50 zł § 10a
Sprzedaż mieszkania za 600 000 zł 1 585 zł (połowa stawki liczonej od wartości) § 3 i § 6
Wypis aktu 6 zł za stronę § 12
Dopłata za czynność poza kancelarią 50 zł za godzinę, w nocy i w dni wolne 100 zł § 17

Do każdej kwoty dolicza się 23% VAT. Jeśli dokument, na którym poświadczasz podpis, zawiera kwotę pieniędzy, stawka wynosi 1/10 taksy liczonej od tej kwoty, najwyżej 300 zł. Stawkę dla innej wartości policzysz w kalkulatorze taksy notarialnej, a pełną tabelę znajdziesz w artykule o taksie notarialnej.

W lipcu 2026 r. Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło projekt podwyżki stawek maksymalnych. Zakłada on m.in. 200 zł zamiast 50 zł za testament i wyższe stawki za pełnomocnictwa i sprawy spadkowe. Dopóki zmiana nie wejdzie w życie, obowiązują kwoty z tabeli. Aktualną wycenę potwierdź w kancelarii przed wizytą.

Przykład: ile kosztuje wizyta przy zakupie mieszkania

Kupujesz mieszkanie z rynku wtórnego za 600 000 zł, bez kredytu. Taksa liczona od wartości wynosi 3 170 zł, a przy sprzedaży lokalu mieszkalnego notariusz może pobrać najwyżej połowę tej kwoty. Przy stawkach maksymalnych:

Pozycja Kwota
Taksa notarialna: połowa z 3 170 zł 1 585,00 zł
VAT 23% od taksy 364,55 zł
Wniosek o wpis do księgi wieczystej: 200 zł + VAT 246,00 zł
Wypisy: 4 po 10 stron, 6 zł za stronę + VAT 295,20 zł
Opłata sądowa za wpis własności 200,00 zł
Razem notariusz i sąd 2 690,75 zł
Podatek PCC: 2% ceny 12 000,00 zł
Razem z PCC 14 690,75 zł

Przy zakupie na kredyt dojdą: taksa za ustanowienie hipoteki (ćwierć stawki liczonej od kwoty hipoteki), 200 zł opłaty sądowej za jej wpis i 19 zł PCC. Kupując od dewelopera, nie płacisz PCC, bo cena zawiera VAT. Koszty zwyczajowo ponosi kupujący, chyba że strony umówią się inaczej. Przy umowie deweloperskiej koszty notarialne i sądowe dzielą po połowie deweloper i nabywca. Pełne zestawienie znajdziesz w artykule o kosztach notarialnych przy zakupie mieszkania.

Czy konsultacja u notariusza jest płatna?

Pytanie o dokumenty, termin i wycenę jest w praktyce bezpłatne. Wyjaśnienia dotyczące czynności, którą notariusz ma wykonać, to jego obowiązek (art. 80 § 3 Prawa o notariacie). Rozporządzenie nie przewiduje osobnej stawki za samą rozmowę, więc o tym, czy konsultacja w złożonej sprawie jest płatna, decyduje kancelaria. Zapytaj o to przed spotkaniem. Jeśli zamówisz projekt umowy, a potem zrezygnujesz z aktu, notariusz może pobrać taksę za sam projekt, najwyżej 1/4 stawki liczonej od wartości (§ 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia).

Wstępną rozmowę możesz odbyć także zdalnie. Co da się załatwić przez wideo, opisujemy w artykule o wideokonsultacji notarialnej.

Wizyta u notariusza w szczególnych sytuacjach

Nie mówisz dobrze po polsku

Czynności notarialnych dokonuje się w języku polskim (art. 2 § 3 Prawa o notariacie). Jeśli nie znasz polskiego na tyle, żeby rozumieć treść aktu, akt musi zostać Ci przetłumaczony: przez notariusza, jeśli zna Twój język, albo przez tłumacza przysięgłego (art. 87 § 1 pkt 1). W praktyce najczęściej robi to tłumacz przysięgły, który jest obecny przy całej czynności. Jego wynagrodzenie płacisz osobno, poza taksą, więc stawkę ustal z nim wcześniej. Uprzedź kancelarię przy umawianiu terminu. Wiele kancelarii pomaga znaleźć tłumacza.

Cudzoziemiec spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii, który kupuje dom lub działkę, może potrzebować zezwolenia MSWiA. Zakupu samodzielnego mieszkania ten wymóg nie dotyczy (ustawa o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców). Sprawdź to przed umówieniem aktu.

Nie możesz przyjść osobiście

Przy sprzedaży, kupnie czy darowiźnie może Cię zastąpić pełnomocnik. Jeśli czynność wymaga aktu notarialnego, pełnomocnictwo też musi być w tej formie. Mieszkając za granicą, podpiszesz je u konsula RP albo u miejscowego notariusza. W tym drugim przypadku dokument zwykle wymaga apostille i tłumaczenia przysięgłego, więc jego treść uzgodnij najpierw z polskim notariuszem, który sporządzi akt. Wyjątkiem jest testament: tu pełnomocnik nie może Cię zastąpić.

Notariusz przyjeżdża do domu lub szpitala

Czynności notarialne dokonuje się co do zasady w kancelarii, ale notariusz może przyjechać do klienta, jeśli przemawia za tym charakter czynności lub szczególne okoliczności (art. 3 § 2 Prawa o notariacie). Dotyczy to np. osoby leżącej w szpitalu, hospicjum albo niewychodzącej z domu. Do taksy notariusz może doliczyć najwyżej 50 zł netto za każdą godzinę poza kancelarią, a w nocy i w dni wolne 100 zł (§ 17 rozporządzenia). Przy osobie starszej lub ciężko chorej notariusz musi się upewnić, że podpisuje ona akt świadomie i swobodnie, dlatego może poprosić o rozmowę z nią na osobności albo o zaświadczenie lekarskie. Jak zamówić taką wizytę i ile kosztuje z przejazdem, opisujemy w poradniku o notariuszu z dojazdem do domu i szpitala.

Osoba niewidoma, głucha, niema lub niemogąca pisać

Prawo o notariacie przewiduje dla takich osób dodatkowe gwarancje (art. 87). Na życzenie osoby niewidomej, głuchej lub niemej notariusz przywołuje wskazaną przez nią osobę, z którą może się porozumieć. Notariusz musi się też upewnić, że osoba głucha zna treść aktu. Kto nie może się podpisać, składa tuszowy odcisk palca. Poinformuj kancelarię z wyprzedzeniem, np. o potrzebie tłumacza polskiego języka migowego czy o dostępie dla wózka.

Wizyta w sobotę lub po godzinach

Większość kancelarii pracuje od poniedziałku do piątku, ale część przyjmuje wieczorami albo w soboty po wcześniejszym umówieniu. Zapytaj o to przy wyborze kancelarii. Ile warszawskich kancelarii ma stałe godziny w weekend i jak przygotować sobotni akt, opisujemy w poradniku o notariuszu w sobotę. Jeśli notariusz przyjeżdża do Ciebie w dzień wolny od pracy, dopłata za wyjazd wynosi najwyżej 100 zł netto za godzinę.

Kiedy notariusz odmówi

Notariusz musi odmówić czynności sprzecznej z prawem (art. 81 Prawa o notariacie), czynności dotyczącej nieruchomości, gdy PESEL strony jest zastrzeżony (art. 85a), oraz wtedy, gdy ma uzasadnioną wątpliwość, czy strona jest zdolna do czynności prawnych (art. 86). W praktyce wizyta nie dochodzi do skutku także wtedy, gdy brakuje wymaganego dokumentu albo strony, bez której akt nie może zostać podpisany. Na Twoje żądanie notariusz w ciągu tygodnia uzasadni odmowę na piśmie. Na odmowę przysługuje zażalenie do sądu okręgowego w terminie tygodnia od doręczenia uzasadnienia (art. 82–83).

Po wizycie u notariusza: co dalej

  • Przeczytaj wypis w domu. Jeśli znajdziesz oczywistą pomyłkę, np. literówkę w numerze działki, notariusz poprawi ją protokołem. Kiedy to możliwe, wyjaśniamy w artykule o sprostowaniu aktu notarialnego.
  • Śledź wpis w księdze wieczystej. Wniosek wysłał notariusz, a sąd zawiadomi Cię o wpisie. Stan księgi sprawdzisz bezpłatnie w serwisie Elektroniczne Księgi Wieczyste. Na wpis czeka się od kilku tygodni do kilku miesięcy, zależnie od sądu.
  • Złóż informację o nieruchomości w gminie. Kupujący i obdarowany mają 14 dni na złożenie formularza IN-1 do podatku od nieruchomości (art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Sprzedający w tym samym terminie zgłasza wygaśnięcie obowiązku podatkowego.
  • Darowizna w rodzinie nie wymaga zgłoszenia. Jeśli darowizna od najbliższej rodziny została zawarta w formie aktu notarialnego, nie składasz formularza SD-Z2 (art. 4a ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn). Więcej w artykule o darowiźnie notarialnej.
  • Rozlicz sprzedaż, jeśli nastąpiła przed upływem 5 lat. Notariusz nie pobiera podatku dochodowego. Jeśli sprzedajesz nieruchomość przed upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym ją nabyłeś, rozliczasz ją w zeznaniu PIT-39 do 30 kwietnia następnego roku.
  • Załatw sprawy praktyczne. Przekaż wypis do banku, jeśli kupiłeś na kredyt. Zgłoś zmianę właściciela we wspólnocie lub spółdzielni i u dostawców mediów. Przy odbiorze kluczy spiszcie stany liczników w protokole zdawczo-odbiorczym.
  • Przechowuj wypis w bezpiecznym miejscu. Oryginał aktu przez 10 lat przechowuje kancelaria, a potem archiwum sądu rejonowego (art. 90 § 1 Prawa o notariacie). Zgubiony wypis nie jest problemem: kolejny wyda kancelaria albo archiwum, za najwyżej 6 zł netto za stronę.

Typowe powody, przez które wizyta się nie odbywa

Problem Jak mu zapobiec
Nieważny dowód osobisty Sprawdź datę ważności kilka tygodni przed wizytą. Na nowy dowód czeka się do 30 dni.
Zastrzeżony PESEL przy akcie dotyczącym nieruchomości Cofnij zastrzeżenie w mObywatelu przed wizytą, także czasowo.
Brak zgody małżonka Ustal wcześniej z kancelarią, czy małżonek musi przyjść.
Pełnomocnictwo w złej formie Przy nieruchomościach wymagany jest akt notarialny. Z zagranicy zwykle także apostille i tłumaczenie.
Brak zaświadczenia z urzędu skarbowego przy nieruchomości ze spadku lub darowizny Złóż wniosek do urzędu skarbowego z wyprzedzeniem.
Brak tłumacza przysięgłego Zarezerwuj tłumacza razem z terminem aktu i potwierdź jego obecność dzień wcześniej.
Bank nie uruchomił kredytu Ustal datę wypłaty kredytu z bankiem, zanim wyznaczysz termin aktu.
Uwagi do umowy zgłoszone dopiero przy stole Przeczytaj projekt aktu kilka dni wcześniej i odeślij uwagi mailem.

Najczęściej zadawane pytania o wizytę u notariusza

Jak zwracać się do notariusza?

Tradycyjna i wciąż powszechna forma to „Panie Rejencie” lub „Pani Rejent”. Równie poprawne są zwroty „Panie Notariuszu” i „Pani Notariusz”. Unikaj zwrotu „Panie Mecenasie”, bo przysługuje on adwokatom i radcom prawnym.

Jak się ubrać do notariusza?

Nie ma żadnego dress code’u. Wystarczy zwykłe, schludne ubranie. Ważniejsze od stroju są komplet dokumentów i przeczytany wcześniej projekt aktu.

Czy mogę przyjść z kimś bliskim albo z prawnikiem?

Tak. Możesz przyjść z członkiem rodziny, pośrednikiem, doradcą kredytowym czy własnym adwokatem, jeśli pozostałe strony nie mają nic przeciwko. Przy testamencie albo darowiźnie od osoby starszej notariusz może jednak poprosić o rozmowę bez rodziny, żeby upewnić się, że decyzja jest swobodna.

Czy mogę wybrać dowolnego notariusza?

Tak. Nie obowiązuje rejonizacja, więc możesz iść do notariusza w dowolnym mieście, niezależnie od miejsca zamieszkania i położenia nieruchomości. Także przy umowie deweloperskiej możesz zaproponować własną kancelarię, choć deweloperzy zwykle współpracują ze stałym notariuszem.

Ile czeka się na termin u notariusza?

Przy typowych sprawach od kilku dni do dwóch tygodni, zależnie od kancelarii i tego, jak szybko dostarczysz dokumenty. Poświadczenie podpisu czy kopii często załatwisz od ręki. Przy zakupie na kredyt termin zależy głównie od banku.

Czy mogę podpisać akt notarialny online?

Nie. W Polsce akt notarialny podpisuje się własnoręcznie w obecności notariusza. Zdalnie wyślesz dokumenty, omówisz projekt i odbierzesz elektroniczny wypis, ale sam podpis złożysz w kancelarii. Więcej w poradniku notariusz online.

Czy mogę się wycofać w trakcie wizyty?

Tak, dopóki nie podpiszesz aktu. Kancelaria może jednak obciążyć Cię kosztem przygotowanego projektu. Jeśli wcześniej zawarłeś umowę przedwstępną z zadatkiem, wycofanie się może oznaczać jego utratę. Po podpisaniu aktu umowa wiąże, a zmienić ją można tylko za zgodą wszystkich stron, w tej samej formie.

Czy notariusz sprawdza mieszkanie, które kupuję?

Sprawdza stan prawny: księgę wieczystą, tytuł sprzedającego, pełnomocnictwa i dokumenty. Nie ogląda mieszkania i nie ocenia jego stanu technicznego ani ceny. Zadbaj o to sam, najlepiej przed podpisaniem umowy przedwstępnej.

Ile wypisów aktu dostanę?

Tyle, ile potrzeba do załatwienia sprawy. Przy kupnie mieszkania zwykle po jednym dla każdej ze stron, a dodatkowe wypisy dostają bank i sąd wieczystoksięgowy. Każdy wypis kosztuje najwyżej 6 zł netto za stronę. Przed wizytą zapytaj, ile wypisów jest wliczonych w wycenę.

Czy mogę negocjować cenę u notariusza?

Tak. Rozporządzenie określa stawki maksymalne, a nie stałe, więc notariusz może policzyć mniej. Najwięcej zyskasz przy droższych transakcjach, gdzie taksa sięga kilku tysięcy złotych.

Podstawa prawna

Przygotowujesz się do wizyty u notariusza w Warszawie? Zapytaj o termin i koszt kilka kancelarii, np. notariuszy na Bielanach albo kancelarie notarialne w Śródmieściu, i wybierz ofertę, która Ci odpowiada.

Nota prawna: Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Choć dokładamy wszelkich starań, aby prezentowane informacje były aktualne i rzetelne, nie możemy zagwarantować ich kompletności i dokładności.

Przepisy prawa i stawki mogą ulec zmianie, dlatego zawsze zalecamy konsultację z notariuszem lub radcą prawnym w celu uzyskania aktualnych informacji dostosowanych do indywidualnej sytuacji.

Następny krok

Znajdź notariusza w Warszawie

Porównaj kancelarie notarialne według dzielnicy i opinii klientów. Zapytanie o koszt jest bezpłatne.

Znajdź notariusza